BI HARUSI KUJIPAMBA

Bi Harusi Kujipamba Katika Mipaka Ya Sheria

   

SWALI:

INSHAALLAH MUTAKUWA KATIKA HALI YA UZIMA NA MALIPO MEMA KWA ALLAH AMIN. SWALI LANGU VP BIHARUSI AJIPAMBE KAMA ILIVYOKUA KTK WAKE WA MTUME NA WATOTO WAKE JEE MAPAMBO YA SASA INAKUBALIKA KATIKA SHARIA KAMA VILE MAMEKAP NA KUPAKA PIKO NA UTOWAJI WA HALAWA {YAANI MALAIKA ZA MWILINI}. NA MA BLEACH NAOMBA MUNIJIBU MAPEMA SHUKRAN INSHAALLAH ALLAH ATAWALIPA. NAMI MUNIKUMBUKE KTK EMAIL YANGU IWE UEPESI KWANGU 

---

JIBU:

Sifa zote njema Anastahiki Allaah Aliyetukuka Mola Mlezi wa walimwengu wote, Swalah na salamu zimshukie kipenzi chetu Mtume Muhammad (Swalla Allaahu ‘alayhi wa aalihi wa sallam) na Swahaba zake (Radhiya Allaahu 'anhum) na watangu wema mpaka Siku ya Mwisho.

Shukrani zetu za dhati kwa ndugu yetu aliyeuliza swali. Uislamu ni mfumo kamili wa maisha, hivyo hakuna lolote isipokuwa umetupatia sisi jinsi ya kuliendea hilo. Mas-ala ya kujipamba si tofauti na mambo mengine. Allaah (Subhaanahu wa Ta'ala) Ametuambia:

"Hatukupuuza Kitabuni kitu chochote " (6: 38).

Uislamu umemruhusu na kumhimiza Muislamu ajipambe, avalie vizuri na kupendeza ili apate kustarehe na yale aliyoumbiwa na Allaah (Subhaanahu wa Ta'ala) katika mapambo, libasi (mavazi) na vyombo. Nayo mavazi katika Uislamu yana madhumuni mawili; kujisitiri utupu na kujipamba, na ndio maana Allaah (Subhaanahu wa Ta'ala) Akawaneemesha wanaadamu wote kwa jumla kwa kuwatayarishia, kwa mipango Yake, mavazi na pambo, kama

Alivyoeleza katika Qur-aan:

"Enyi wanaadamu! Tumekuteremshieni nguo za kuficha tupu zenu, na nguo za pambo. Na nguo za ucha Mungu ndio bora. Hayo ni katika Ishara za Allaah mpate kukumbuka " (7: 26).

Tufahamu kuwa si bi harusi tu ambaye anafaa kujipamba katika mipaka ya sheria bali mwanamke ambaye ameolewa na mume ambaye ameoa wanafaa wote kujipamba kwa ajili ya mwenziwe. Mume anafaa ampambie mkewe na mke kumpambia mumewe.

Kuhusu pambo Allaah (Subhaanahu wa Ta'ala) Anatueleza:

"Sema: Ni nani aliyeharimisha pambo la Allaah Alilowatolea waja Wake, na vilivyo vizuri katika riziki. Sema hivyo ni kwa walioamini katika uhai wa duniani, na Siku ya Qiyaama vitakuwa vyao wao tu. Namna hivi Tunazieleza Ishara kwa watu wanaojua " (7: 32).

Baada ya hayo itakuwa vyema tuangazie mapambo yanayokwenda sawa na sheria na yale ambayo yanakiuka mipaka ya Allaah (Subhaanahu wa Ta'ala).

Ama kuhusu vipodozi (make-up) havina tatizo kuvitumia kwa kujipamba ukiwa kwa mumeo au nyumbani kwako na Maharimu zako, ikiwa havitakuwa na madhara. Tunavyofahamu vipodozi hivi vya sasa vinatengenezwa na kemikali. Ikiwa kutapatikana kuwa utumiaji una madhara na mwanaadamu basi havitakubaliwa na sheria kutumiwa. Hiyo ni kuwa msingi mkubwa wa sheria ni ile Hadiyth ya Mtume (Swalla Allaahu 'alayhi wa aalihi wa sallam) inayosema:

"Haifai kudhuru wala kulipana madhara" (Ibn Maajah na ad-Daraqutwniy, nayo ni Hasan).

Na Allaah (Subhaanahu wa Ta'ala) Ametuonya pale Alipotuambia:

"Wala msijitie kwa mikono yenu katika maangamizo. Na fanyeni wema. Hakika Allaah Huwapenda wafanyao wema" (2: 195).

Piko nayo ni aina ya urembo au pambo kama hinna hivyo hakutokuwa na utata wowote kuhusu matumizi yake. Hata hivyo zipo habari zinazotufikia kutoka kwa wake na dada zetu kuwa piko huwa ina athari kwa wengine wenye ugonjwa wa allergy (hasasiyah/ kuwa na mzio) na hivyo kumletea kuvimba kwa mwili na matatizo mengine ya kiafya. Pia zipo piko ambazo zinafanya ugozi kwenye ngozi hivyo kuzuia maji kufika kwenye ngozi wakati wa kutawadha au kuoga josho la janaba. Ikiwa piko kwako ina sifa ya kwanza au ya pili au zote mbili itakuwa haifai kwako kuitumia kwa misingi tuliyoeleza hapo juu.

Uislamu, kabla ya kushughulikia mapambo, kujitengeneza, ulisisitiza na kutilia mkazo mkubwa usafi na unadhifu kwa huo ndio chanzo cha kila pambo zuri na kila umbo jema. Mtume (Swalla Allaahu 'alayhi wa aalihi wa sallam) amesema:

"Hakika Allaah Aliyetukuka ni Mzuri na Hakubali ila zuri" (Muslim kutoka kwa Abu Hurayrah [Radhiya Allaahu 'anhu]).

Na amesema tena (Swalla Allaahu 'alayhi wa aalihi wa sallam):

 "Jinadhifisheni kwani Uislamu ni Dini nadhifu" (Ibn Hibbaan).

Kwa ajili hii ndio Uislamu ukatuekea katika mambo ya Fitwrah (maumbile ya asli ya Uislam) ni kujisafisha. Katika kujiweka katika hali iliyo safi. Mtume (Swalla Allaahu 'alayhi wa aalihi wa sallam) alituagizia:

 " Mambo kumi ni katika Fitwrah (maumbile ya asli ya Kiislamu): 'Kupunguza masharubu, kufuga ndevu, kupiga mswaki, kupitisha maji puani (kusafisha), kukata kucha, kusafisha penyo za vidole, kung'ofoa (kunyoa) nywele za kwapa, kunyoa nywele za sehemu za siri, na kujisafisha kwa maji baada ya kujisaidia na msimuliaji akasema kasahau la kumi, lakini inaweza kuwa ni kusafisha mdomo (kusukutua)" 

(Muslim na Abu Daawuud kutoka kwa mama wa waumini 'Aa'ishah [Radhiya Allaahu 'anha ]).

Ukiyatizama mambo haya kumi utakuta yafuatayo ni kuweka unadhafa wa mwili, kwa mfano Kupunguza masharubu, kupiga mswaki, kupitisha maji puani (kusafisha), kukata kucha, kusafisha penyo za vidole, kung'ofoa (kunyoa) nywele za kwapa, kunyoa nywele za sehemu za siri, na kujisafisha kwa maji baada ya kujisaidia na lakini inaweza kuwa ni kusafisha mdomo (kusukutua). Hivyo, Muislamu amehimizwa kuweka usafi kwa kuosha viungo kadhaa, kutoa nywele ambazo ndio chanzo cha kuleta uchafu isipokuwa kunyoa ndevu (mwanaume) kumekatazwa kabisa.

Ama utoaji wa nywele ndogo ndogo ambazo baadhi ya watu huziita malaika!! hakuna tatizo lolote katika Dini ikiwa ni kwa sababu ya kujiremba au kujiweka katika hali ya usafi kama vile kunyoa nywele za kwapani na sehemu za siri. Ama katazo lililokuja ni kupunguza au kunyoa nyusi. Na amesema Ibn Mas'uud (Radhiya Allaahu 'anhu):

"Allaah Amewalaani wenye kuchanja (tattoo), na wenye kuchanjwa (tattoo), na wenye kunyoa nyusi, na wenye kuchonga meno kwa urembo, na wenye kubadilisha umbile la Allaah. Akamuuliza yeye mwanamke kuhusu jambohilo. Akamjibu kwa kusema: "Kwa nini nisimlaani yule aliyelaaniwa na Mtume wa Allaah (Swalla Allaahu 'alayhi wa aalihi wa sallam) na aliyelaaniwa katika Kitabu cha Allaah. Amesema Allaah Aliyetukuka:

'Na anachokupeni Mtume chukueni, na anachokukatazeni jiepusheni nacho ' (59: 7)" (Al-Bukhaariy, Muslim, Abu Daawuud, at-Tirmidhiy na an-Nasaa'iy).

Na katika Hadiyth nyingine tunaongezewa mapambo ambayo hayafai kufanywa na Muislamu. Na imepokewa kwa Asmaa' (Radhiya Allaahu 'anha) kwamba mwanamke fulani alimuuliza Mtume (Swalla Allaahu 'alayhi wa aalihi wa sallam):

 "Ewe Mtume wa Allaah! Binti yangu amepatwa na surua zikapuputika nywele zake, nami nimemuozesha; Je, niziunganishe?" Mtume (Swalla Allaahu 'alayhi wa aalihi wa sallam) akamjibu: "Allaah Amemlaani mwenye kuunganisha nywele zake (au nywele za mwengine kwa nywele nyengine) na mwenye kuungwa (au kuvaa nywele hizo )" 

(Al-Bukhaariy, Muslim na an-Nasaaiy.

Na Hadiyth ya 'Aaishah (Radhiya Allaahu 'anha) imenukuliwa na al-Bukhaariy, Muslim na an-Nasaa'iy). Na katika riwaya nyengine:

 "Mwenye kuunganisha nywele na mwenye kumtaka mwengine amfanyie kazi hiyo (mwenye kutamani kuzivaa nywele hizo za bandia)". 

Na 'Aaishah (Radhiya Allaahu 'anha) amepokea mfano wake.

Katika Hadiyth hizi na nyingine zilizo sahihi tunaelezewa kuwa Mtume (Swalla Allaahu 'alayhi wa aalihi wa sallam) amekataza baadhi ya mapambo nayo ni, kutoa au kuchonga nyusi, kuunga nywele, kuchonga meno kwa urembo, kuchanja kwenye mwili kwa kujichora tattoo. Hivyo ni juu yetu kutahadhari na mapambo hayo kwani kuyafanya huwa tunaingia katika laana ya Allaah Aliyetukuka. Naye Allaah Aliyetukuka Anatufahamisha:

"Wao hawawaombi badala yake Yeye ila wanawake, wala hawamuombi ila Shetani aliye asi. Allaah Amemlaani. Naye Shetani alisema: Kwa yakini nitawachukua sehemu maalumu katika waja Wako. Na hakika nitawapoteza na nitawatia matamanio, na nitawaamrisha, basi watakata masikio ya wanyama, na nitawaamrisha, basi watabadili Aliyoumba Allaah. Na mwenye kumfanya Shetani kuwa ni mlinzi wake badala ya Allaah, basi huyo amekhasiri khasara ya dhahiri" (4: 117 – 119).

Ama kuhusu kutia bleach ili kubadili rangi ya mwili au kwa pambo hilo haliruhusiwi na Uislamu. Sababu ni kuwa huwa unabadilisha umbile alilokuumba nalo Allaah Aliyetukuka ambako kumekatazwa kama ilivyo Aayah iliyo juu (4: 117 – 119). Na pia bleach ni mchanganyiko wa makemikali ambayo yana madhara makubwa kwa mwili. Kwa sababu ya hiyo leo tunaona wanawake wenye kumea ndevu na kuwia vigumu kufanyiwa upasuaji kwa sababu ya ngozi ya juu kuathirika na kemikali na madhara mengine mengi. Kwa ajili hiyo ni juu yetu kuwakumbusha wenye kutumia wasijitie kwenye maangamivu na hivyo kuhasirika hapa duniani na Kesho Akhera.

Ingia katika kiungo kifuatacho pia upate maelezo zaidi kuhusu nywele: 

Mwanamke Kupaka Dawa Ya Nywele

Vifuatavyo ni vipodozi vya asli ambavyo vinafaa kutumia na vimeonekana kuwa vinaleta manufaa katika kuiboresha ngozi na nywele za mwanamke:

1.     Hinna kwenye nywele.

2.     Mchanganyiko wa mafuta ya lozi, nazi na zaytuni.

3.     Majani ya mkunazi yaliyosagwa kwa ajili ya kusafishia uso.

4.     Mchanganyiko wa Habba Sawdaa iliyosagwa na mafuta ya zaytuni upake usoni kisha ukae nayo katika jua kwa muda kidogo kisha uoshe.            

Na Allaah Anajua zaidi.

Continue Reading..

Aina Za Ndoa Na Hukumu Zake

Katika makala hii fupi inshaAllaah tutajaribu kuzitambulisha aina za ndoa na kuweza kuzijua hukumu zake kisheria pamoja na maelezo kwa ufupi.

Ndoa ni miongoni mwa alama na miujiza yake Allaah (Subhaanahu Wata’ala) na ina dalili ya kuthibitika kwake katika Qur’aan na katika Sunnah.

Katika Qur’aan

Suuratu Nnisaa/3

 وَإِنْ خِفْتُمْ أَلاَّ تُقْسِطُواْ فِي الْيَتَامَى فَانكِحُواْ مَا طَابَ لَكُم مِّنَ النِّسَاء مَثْنَى وَثُلاَثَ وَرُبَاعَ فَإِنْ خِفْتُمْ أَلاَّ تَعْدِلُواْ فَوَاحِدَةً أَوْ مَا مَلَكَتْ أَيْمَانُكُم

“Na ikiwa mnaogopa kuwa hamtowafanyia mayatima uadilifu, basi oeni mnaowapenda katika wanawake, wawili au watatu au wanne. Na mkiogopa kuwa hamwezi kufanya uadilifu, basi mmoja tu, au wale ambao mikono yenu ya kulia imewamiliki.”

Suuratu Nnuur/32

وَأَنكِحُوا الْأَيَامَى مِنكُمْ وَالصَّالِحِينَ مِنْ عِبَادِكُمْ وَإِمَائِكُم

“Na waozeni wajane miongoni mwenu na wema katika watumwa wenu na wajakazi wenu.”

Katika Sunnah

يامعشر الشباب ، من استطاع منكم الباءة فليتزوج فإنه أغض للبصر  وأحصن للفرج ، ومن لم يستطع فعليه  بالصوم فإنه له وجاء

 أخرجه البخاري

“Enyi vijana! Mwenye uwezo wa kuisimamia ndoa na aoe kwani huko ni kuweza kuinamisha macho na kuweza kuzikinga tupu na kama hamna uwezo basi ni juu yenu kufunga kwani huko ndiko kwenye kinga.” Al-Bukhaariy

Na pia:

النكاح من سنتي ، فمن لم يعمل بسنتي فليس مني

Ndoa ni miongoni mwa Sunnah zangu na mwenye kutenda kinyume na Sunnah zangu hatokuwa pamoja na mimi. Ibn Maajah

Ili ndoa ikamilike hupaswa kutimiza nguzo, masharti pamoja na adabu zake vinginevyo inaweza kuwa miongoni mwa ndoa zenye utata katika uhalali wake.

Ndoa, kwa mujibu wa Rai za Jamhuur Ulamaa (isipokuwa Abu Haniyfah), zimegawika kwenye sehemu kuu tatu zifuatazo:

1       Ndoa sahihi iliyokamilika

         Iliyotimiza nguzo na masharti ya kusihi kwake na kuweza kutekelezwa.

2       Ndoa Sahihi isiyokamilika

         Iliyotimiza nguzo na masharti ya kusihi kwake lakini imeshindwa kutekelezwa.

3       Ndoa batili au fasidi

         Iliyokosekana moja ya nguzo au masharti ya kusihi kwake.

Yanayopaswa kuwepo wakati wa kufungwa ndoa (Aqdi)

Ni yafuatayo

1       Kuwepo mke na mume (ambao wataweza kuisimamia ndoa na kutokuwepo vizuizi vya kuwazuia                    kuoana)-miongoni mwa masharti ya ndoa.

2       Ijaabu (tamko la kuoa au kuozesha) na Qabuul (tamko la kukubali) – miongoni mwa nguzo za ndoa

3       Awepo walii -miongoni mwa masharti ya ndoa

4       Wawepo Mashahidi – miongoni mwa masharti ya ndoa

Yanayopaswa kuzingatiwa

Ni yafuatayo

• Asiwe mmoja wa wanandoa ana vizuizi vya kuwafanya wasioane ikiwa ni vya muda au vya kudumu.
• Mkataba wa ndoa uwe wa kudumu usiwekewe muda maalum.
• Ridhaa, chaguo na uamuzi uwe ni wa wanandoa kusiwepo kulazimishana.
• Wasiwe wanandoa katika hali ya kuhirimia kwa ajili ya Hajj au ’Umrah.
• Yawepo mahari.
• Wajulikane wanaooa au kuolewa.
• Kusiwepo mbinu za kutoitangaza ndoa na kuificha.

Ndoa batili au fasidi

1	NDOA FASIDI/ BATILI	Iliyofisidika kwa kukosekana moja katika nguzo, masharti ya msingi ya kufungika ndoa.	Ndoa hutakiwa ikamilike mambo yake yote zikiwemo nguzo masharti ya kusihi kwake ili iweze kuwa na uhalali kisheria.	Haijuzu
2	NDOA WAKATI WA IHRAAMU	Kuoa/kuolewa wakati mmeshahirimia ima kwa ibadah ya Hajj au ‘Umrah.	Kuwepo katika hali ya Ihraamu ni moja katika mambo yanayomzuia mke/mume kufanya tendo la ndoa na kuoa au kuwakilishwa ndoa pia ni mambo yasiyofanywa kwa aliye kwenye Ihraamu.	Haijuzu
3	NDOA BILA YA WALII	Kufungwa ndoa kwa kuwepo mke na mume pamoja na mashahidi lakini Walii amekosekana.	Ndoa haikamiliki bila ya kuwepo kwa Walii na ni mojawapo ya nguzo za ndoa. Walii ni mwenye haki ya kumuozesha na kusimamia ndoa kwa niaba ya binti.	Haijuzu kwa mujibu wa Jamhuur Ulamaa na inajuzu kwa mwanamke aliye baleghe kujiozesha kwa mujibu wa rai ya Abu Haniyfah.
4	NDOA YA “WALII” ASIYEKUWA NA SIFA	Kufungwa ndoa kwa kutimizwa masharti yote isipokuwa walii ni mama wa binti kwa kukosekana baba na mfano wake.	Moja katika masharti ya kusihi ndoa ni kuwepo walii mwanamme. Kisheria walii ni mwanamme na mwanamke si miongoni mwa walii wa binti.	Haijuzu
5	NDOA BILA YA KUWEPO MASHAHIDI	Kufungwa ndoa wakiwepo mke na mume na walii bila ya kuwepo shahidi kama ilivyo ndoa ya Mut’ah au ndoa ya siri	Ni moja katika masharti ya kusihi ndoa kwamba lazima ishuhudishwe na mashahidi ili kuondosha dhana ya kuwepo ndoa za siri na kuondosha tuhuma na dhana.	Haijuzu

Ndoa zenye utata katika kujuzu kwake

	NDOA	MAELEZO	SABABU	HUKUMU
1	NDOA YA MUT’AH (MUDA MAALUM)	Hufungwa kwa muda maalum japo masaa mawili, bila mashahidi wala walii, ambapo wanandoa kuwa na haki kama wameoana.	Imewekewa muda maalum na hakuna kurithiana wala kutalikiana.	Haijuzu
2	NDOA YA MHALILI (ALIYEACHIKA TALAKA TATU)	Kuolewa mke aliyeachika talaka tatu si kwa lengo la ndoa bali kwa lengo la kuipinda sheria ili ahalalishiwe mume wa mwanzo.	Mume anataka kurudiana na mkewe ambaye kamuacha talaka tatu na hivyo kumtafuta mume mwengine amuoe mkewe kwa makubaliano lakini pasipatikane tendo la ndoa kisha amuache. Kisheria atatakiwa aolewe na mume mwengine ndoa halisi na papatikane tendo la ndoa.	Haijuzu
3	NDOA ZAIDI YA WAKE WANE	Mume kuoa wake zaidi ya wane kwa wakati mmoja waliokubalika kisheria.	Ruhusa na mipaka tuliyowekewa na sheria ni kuwa na wake wane tu kwa wakati mmoja. (Na hata kama mke  ameachika talaka rejea  na yupo katika eda basi uharamu upo pale pale).	Haijuzu
4	KUOLEWA NA MUME ZAIDI YA MMOJA  WAKATI MMOJA	Mke kuolewa na mume zaidi ya mmoja kwa wakati mmoja yaani kuwa na waume wawili na kuendelea.	Sheria inakataza mke kuolewa na waume wengi kwa wakati mmoja kwani ni kinyume na fitrah- maumbile ya asli (Uislamu).	Haijuzu
5	NDOA KWENYE EDA	Kumuoa au hata kumposa mke aliyeachika na bado yupo katika eda na hakuwa mke wake kabla.	Kuwepo kwenye eda ya aina yoyote kwa mke ni kizuizi kinachomfunga kutoweza kuolewa mpaka imalizike isipokuwa kwa mtalaka wake tu kama mke aliyeachika talaka rejea.	Haijuzu
6	NDOA KWENYE UJA UZITO KWA MWANAMKE AMBAYE HAJAPATA KUOLEWA KABLA	Kwa mwanamke ambaye hajaolewa akazini na kupatikana ujauzito na kutaka kuolewa katika hali hii. Ndoa hizi hufanyika pale mambo yameshaharibika na kutaka kusitiriana	Ujauzito utakuwa na hukumu sawa kama mwanamke aliye katika eda (Ahmad na Abu Haniyfah). Uja uzito hautokuwa na hukumu sawa kama mwanamke aliye katika eda (Maalik na ash-Shafi’iy).	Haijuzu kwa rai ya Ahmad na Abu Haniyfah Inajuzu kwa rai ya Maalik na ash-Shafi’iy ila tu hatopaswa kustarehe naye mpaka ajifungue.
7	NDOA KWENYE UJA UZITO KWA ALIYEACHIKA	Mke aliyeachika na ni mja mzito na kutaka kuolewa na mume mwengine asiyekuwa mtaliki wake.	Mke aliyeachika katika uja uzito yupo katika Eda na humalizika atakapojifungua na kumaliza muda wake wa Nifasi. Kisheria Eda  inamfunga mke  kuolewa mpaka imalizike.	Haijuzu
8	NDOA KWA ASIYEKUWA MUISLAMU WALA HAKUTEREMSHIWA KITABU	Kuoa washirikina  na makafiri ambao si miongoni mwa walioteremshiwa vitabu kama mayahudi na manasara.	Moja katika masharti ya kusihi ndoa ni Uislamu. Hivyo kuoa asiyekuwa Muislamu huifanya ndoa kuwa fasidi.	Haijuzu
9	NDOA KWA ASIYE MUISLAMU LAKINI NI MIONGONI MWA WALIOTEREMSHIWA KITABU	Walioteremshiwa vitabu miongoni mwa mayahudi na manasara na wanaowafuata katika mila zao.	Uislamu ni moja ya masharti ya kusihi ndoa ila kwa mujibu wa aya za Qur’aan wameruhusika kuolewa.	Inajuzu ingawa ni Makruuh – haipendezi
10	KUOLEWA MUISLAMU NA ASIYEKUWA MUISLAMU	Mwanamke wa Kiislamu kuolewa na kafiri, mwenye kumshirikisha Allaah pamoja na mayahudi na manasara.	Ndoa hulazimisha utiifu wa mke kwa  mumewe na hivyo kuwepo khofu ya kuweza kuathirika na kubadilisha dini na watoto kufuata dini ya baba.	Haijuzu
11	KUOA/KUOLEWA NA ALIYERTADI	Mwanamme au mwanamke aliyekuwa Muislamu kisha akaamua kurtadi – kutoka katika dini.	Kwa kukosekana sharti la msingi la Uislamu na hata kama atakuwa amekwenda katika dini ya walioteremshiwa vitabu.	Haijuzu
12	KUMUOA BINTI ULIYEZAA NJE YA NDOA	Mwanamme kuoa binti aliyezaa baada kutembea (kuzini) na mama yake nje ya ndoa.	Huyu ni mtoto wake kwani ni mbegu zake ila tu atakosa baadhi ya haki za kimsingi kwa kuzaliwa nje ya ndoa.	Haijuzu
13	KUOA BINTI WA KAMBO AMBAYE MLIWAHI KUWA NA MAHUSIANO HARAMU NA MAMA YAKE	Kuoa binti wa kambo ambaye mliwahi kuwa na uhusiano haramu (zinaa) na mama yake kabla. Si binti aliyezaa nje ya ndoa bali ni binti wa mama.	Kutokana na kupatikana tendo la haramu la zinaa Maulamaa wametofautiana katika tendo hili (zinaa) je llitaweza kuharamisha halali (ndoa)? Na kuna Qaaidah-“Haramu haiwezi kuifanya halali nyengine kuwa haramu”. Kuna Qaaidah nyengine “tendo la haramu huharamisha halali”.	Inajuzu kwa rai ya ash-Shaafi’iy na Maalik kwa sababu ya kutokuwepo dalili bayana kuharamisha. Haijuzu kwa rai ya Abu Haniyfah na Ahmad bin Hanbal kwa sababu ya kuwepo tendo la haramu zinaa.
14	KUOA BINTI WA KAMBO AMBAYE MLIWAHI KUWA NA MAHUSIANO HALALI NA MAMA YAKE	Kuoa binti wa kambo ambaye kuliwahi kuwepo mahusiano ya halali (ndoa) na mama yake mzazi na binti huyu si miongoni mwa watoto wa mume.	na Qaaidah – msingi wa kisheria yakipatikana maingiliano kwa mama huharamisha (kuolewa) binti yake.	Haijuzu
15	KUOA MAMA AMBAYE ULIWAHI KUOA BINTI YAKE	Kumuoa mama ambaye kabla mliwahi kuwa na uhusiano wa ndoa na binti yake.		Haijuzu
16	NDOA KWA WALIONYONYA ZIWA MOJA	Ikiwa watoto wa kike na wa kiume wametokezea kunyonya ziwa moja kwa mama mmoja na wakataka kuoana.	Moja katika mambo yanayoharamisha ndoa ni kuoa /kuolewa na mliyenyonya ziwa moja kwani kitendo hiki tayari kisheria kimeshaunda udugu baina yao.	Haijuzu
17	NDOA YA KUBADILISHANA (SHIGHAAR)	Mwanamme kumuozesha binti/dada yake kwa mwanamme mwengine ambaye naye atamuozesha binti/dada yake kwa mwanamme wa mwanzo kwa mabadilishano.	Ndoa hizi hufanyika pasi na kutajwa mahari kwani mahari ya kila mmoja ni kumkubalia mwengine kuoa kwake “nipe nikupe” na pasi na kupatikana ridhaa ya upande mwengine.	Rai yenye nguvu haijuzu kwa kufanyika kinyume na misingi ya ndoa ya Kiislamu.
18	NDOA YA BOMANI	Ndoa zinazofungishwa na wakuu wa wilaya au kwenye ofisi za wasajili wa ndoa serikalini.	Hufanyika bila ya kutekelezwa masharti ya kimsingi katika sheria za ndoa za Kiislamu kwani si lazima kuwepo mashahidi au kuwa wanandoa ni wa dini moja.	Haijuzu. Ikiwa taratibu za nchi zinahitaji kufungwa ndoa hii itawajibika kwanza kufungwa ndoa ya Kiislamu.
19	NDOA YA MISYAAR	Mwanamke hukubali kuolewa huku akisamehe baadhi ya haki zake za kimsingi katika ndoa kama mahari, huduma na makaazi au hata katika kugawana siku (kwa wake wenza).	Ndoa hizi hufanyika sana katika Bara Arabu hasa kutokana na ughali wa mahari na hivyo mke katika kutafuta stara huzisamehe baadhi ya haki zake. Na pia kama wenye kuoa Afrika huku wakiwa na mke mwengine na hivyo mke wa Afrika kusamehe baadhi ya haki zake kama za kugawana siku na nyenginezo kwa kuwa anapata huduma nyengine kama pesa na kadhalika.	Itajuzu ikiwa  imetimiza masharti ya kimsingi – Haitojuzu ikiwa haitotimiza masharti ya kimsingi kama kufanyika ndoa ya Misyaar bila ya Walii.
20	NDOA YA MISFAAR	Hufungwa kwa muda maalum kama wakati wa mapumziko au kwa wafanyakazi, wanafunzi ambao wako mbali na miji au nchi zao humalizika baada ya kurudi sehemu zao walikotoka	Kimsingi ndoa yoyote itakayowekewa mkataba/muda maalum kumalizika kwake haikubaliki kisheria kama ilivyo Mut’ah. Mfano wanandoa wamekubaliana kuoana wakiwa Uingereza tu lakini wakirudi walipotoka ndoa imemalizika hata bila ya talaka.	Haijuzu kwa rai ya Jamhuur Licha ya kutimiza masharti yote ya kimsingi ila kwa kuwepo muwafaka wa kumalizika kwake ambao ni kinyume na taratibu za ndoa ya Kiislamu. Itajuzu kwa rai ya Abu Haniyfah ikiwa sharti la kumalizika halitozingatiwa kwani ni sharti batili.
21	KUOA MWANAMKE ALIYEPOSWA KABLA	Kuvunja uchumba uliopo na kuposa kisha kumuoa binti ambaye tayari ameshachumbiwa.	Kwenda kuposa mwanamke aliyeposwa ni haramu kisheria. Kwa mujibu wa Hadithi za Mtume Salla Allahu ‘Alayhi Wasallam. Ikiwa atakayeposa anajua taarifa za kuposwa kwa binti kabla basi mtendaji ni mwenye madhambi na dhimma kwa kukiuka makatazo. Kama hakujua na kufahamu baadae basi uharamu upo pale pale	Ndoa itajuzu kwa mujibu wa rai ya Jamhuur Ulamaa kwa sababu kilicho haramu kilitokea kabla ya kufungwa na si katika ndoa kwani khutba si miongoni mwa mwa masharti ya kusihi ndoa. Haijuzu kwa mujibu wa Maalik na kama ndoa itafanyika itabidi ibatilishwe
22	NDOA YA KUJIFICHA  “SIRI”	Kuoana kwa kukamilisha nguzo na masharti yote ya ndoa ila tu wanandoa na mashahidi kutakiwa kutoitangaza na kuidhihirsha.	Ikiwa ndoa hii itakamilika katika idara zote ila kilichokosekana ni mashahidi tu kuitangaza ndoa. Kama kuoa mke wa zaidi ya mmoja bila ya kumtaarifu mke/wake/watu wengine.	Inajuzu kwa sababu ndoa imekamilika kuwepo mashahidi kumeifanya si siri tena, imeshatangazwa. Ila ni jambo lisilopendeza kisheria (makruuh)
24	KUOA KWA  NIA YA KUACHA	Mume kuoa na katika mkataba wa ndoa akashurutisha kwamba atamuacha mke katika muda fulani au bila ya kushurutisha lakini tayari ameshaweka nia katika nafsi yake ya kuacha.	Kimsingi ndoa yoyote itakayowekewa mkataba/muda maalum kumalizika kwake haikubaliki kisheria ikiwa imeshurutishwa au kuwekwa nia kwani inakuwa ndoa ya muda maalum. Na kuwepo ndani yake hadaa na udanganyifu.	Haijuzu kwa rai ya Jamhuur kwa sababu ya kuwekewa muda wa kumalizika na udanganyifu. Itaweza kujuzu kwa rai ya Abu Haniyfah ikiwa shurti litabatilishwa na kutenguliwa

Ni muhimu kwa kila Muislamu kuzifahamu vyema aina hizi na kuhakikisha ndoa yake imefungwa katika misingi na taratibu zilizo sahihi. Na kama ni miongoni mwa watakaosimamia au kuwakilisha katika ndoa wazingatie maelezo haya ili waweze kuwa na uelevu katika mwenendo mzima wa ndoa kuepuka matatizo na kuepukana na ndoa zenye utata.

Pia kuwepo tayari kuusimamia ukweli na haki pale ambapo ndoa iliyofungwa ilifungwa katika misingi isiyokuwa sahihi au baadhi ya taratibu zake kukiukwa.

Ikiwa ndoa ni moja katika alama zake Allah Subhaanahu Wata’ala na miujiza yake hatuna budi Waislamu kuhakikisha kuzithibitisha alama hizi kwa kuifunga katika misingi na taratibu sahihi za kisheria.

Na Allah Ndiye Ajuaye zaidi

Continue Reading..